Doğum izni 24 haftaya çıktı: Kimleri kapsıyor?
Doğum izni 24 hafta uygulaması, 5 Eylül 2026’da bir televizyon yarışmasında yöneltilen sorunun ardından yeniden gündeme geldi. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, doğru cevabın 24 hafta olduğunu belirterek çalışan annelerin doğum izni süresinin 16 haftadan 24 haftaya çıkarıldığını hatırlattı.
Bu açıklama yeni bir karar alındığı anlamına gelmiyor. 24 haftalık süreyi getiren 7578 sayılı Kanun, 1 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Kamu kurumlarındaki sözleşmeli personeli kapsayan değişiklik ise 8 Mayıs 2026’da yayımlandı.
24 haftalık doğum izni nasıl kullanılıyor?
Tekil gebelikte temel izin süresi doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 hafta olmak üzere toplam 24 hafta olarak uygulanıyor. Önceki düzenlemeye kıyasla doğum sonrası bölüm 8 hafta uzatıldı.
- Doğum öncesi izin: 8 hafta
- Doğum sonrası izin: 16 hafta
- Toplam izin: 24 hafta
Çoğul gebeliklerde doğum öncesi süreye 2 hafta daha ekleniyor. Bu durumda toplam izin süresi 26 haftaya ulaşıyor.
Sağlık durumu uygun olan çalışan, doktor onayıyla doğuma 2 hafta kalıncaya kadar çalışabiliyor. Doğum öncesinde çalışılan süreler doğum sonrasındaki izne ekleniyor. Erken doğum halinde kullanılamayan doğum öncesi süre de ilgili mevzuat çerçevesinde doğum sonrasına aktarılıyor.
İzin takvimi belirlenirken tahmini ve gerçekleşen doğum tarihleri, sağlık raporu, çoğul gebelik ve erken doğum gibi kişisel koşullar dikkate alınıyor. Kesin başlangıç ve işe dönüş tarihinin işverenin insan kaynakları birimi veya kamu kurumunun personel birimiyle netleştirilmesi gerekiyor.
Doğum izni 24 hafta düzenlemesi kimleri kapsıyor?
7578 sayılı Kanun ile 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu ve 4857 sayılı İş Kanunu başta olmak üzere farklı personel gruplarını düzenleyen kanunlarda değişiklik yapıldı. Devlet memurları, İş Kanunu kapsamındaki kadın işçiler, Türk Silahlı Kuvvetleri personeli, Sahil Güvenlik ve Jandarma personeli için doğuma bağlı izin süreleri yeni sisteme uyarlandı.
Kamu kurumlarında 4/B statüsünde görev yapan sözleşmeli kadın personelin doğum izni de 8 Mayıs 2026 tarihli Cumhurbaşkanı kararıyla 24 haftaya çıkarıldı. Bu personel için de temel dağılım doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 hafta şeklinde belirlendi.
Çalışanın tabi olduğu statü, izin işlemlerinin yürütüleceği birimi ve ödeme yöntemini değiştirebilir. Kamu personelinde aylıklı izin hükümleri uygulanırken özel sektör çalışanlarında analık izni ile SGK tarafından sağlanan geçici iş göremezlik ödeneğinin şartları ayrı ayrı değerlendirilir. Bu nedenle özel sektördeki 24 haftalık dönemin tamamını doğrudan işveren tarafından ödenen ücret olarak değerlendirmemek gerekir.
Geçiş dönemindeki ek izin hakkı sona erdi mi?
Düzenleme yürürlüğe girdiğinde eski izin süresini tamamlamış ancak doğumunun üzerinden henüz 24 hafta geçmemiş çalışanlar için geçici bir hak tanındı. Buna göre 1 Nisan 2026 itibarıyla doğumun üzerinden 24 hafta geçmemiş olanlar, belirlenen süre içinde başvurarak 8 haftalık ilave izinden yararlanabildi.
Geçiş hükmü, 16 Ekim 2025 ve sonrasında doğum yapan belirli bir çalışan grubunu kapsıyordu. Ancak başvurular düzenlemelerin yürürlüğe girmesinden itibaren 10 iş günüyle sınırlandırıldı. Bu nedenle geçici başvuru süresi Mayıs 2026’da sona erdi ve 5 Eylül 2026 itibarıyla yeniden başvuru yapılması mümkün değil.
Yeni düzenleme yürürlüğe girdiği sırada doğum izni devam edenlerin izinleri ise başka bir işleme gerek kalmadan yeni süreye göre uzatıldı. Geçiş dönemindeki 8 haftalık ek izin ile yürürlükteki standart 24 haftalık doğum izninin birbirinden ayrılması gerekiyor.
İzin sürecinde nelere dikkat edilmeli?
Doğum iznine ayrılacak çalışanların sağlık raporlarını ve doğuma ilişkin belgelerini işverenlerine veya personel birimlerine zamanında iletmesi gerekiyor. Özel sektörde süreç işveren ve SGK kayıtları, kamu çalışanlarında ise kurumun personel birimi üzerinden yürütülüyor.
Doğum izni; süt izni, ücretsiz izin, yarım çalışma hakkı ve geçici iş göremezlik ödeneğiyle aynı düzenleme değil. Bu hakların şartları, süreleri ve başvuru yöntemleri farklı olduğundan her biri için çalışanın tabi olduğu mevzuatın ayrıca incelenmesi gerekiyor.
Doğum izni hakkında sık sorulan sorular
Doğum izni altı ay mı oldu?
Yasal süre 24 hafta olarak belirlendi. Günlük kullanımda yaklaşık altı ay ifadesi kullanılsa da izin ve işe dönüş hesaplarında 24 haftalık süre esas alınıyor.
24 haftanın tamamı doğumdan sonra kullanılabilir mi?
Standart dağılım doğumdan önce 8, doğumdan sonra 16 haftadır. Sağlık raporuyla doğum öncesinde çalışılan süreler doğum sonrasına eklenebilir ancak doğuma 2 hafta kala izne ayrılmak gerekir.
Çoğul gebelikte izin süresi kaç hafta?
Çoğul gebelikte doğum öncesi izin 10 hafta, doğum sonrası izin 16 haftadır. Böylece toplam süre 26 hafta olur.
Düzenleme 5 Eylül 2026’da mı yürürlüğe girdi?
Hayır. Bakan Göktaş’ın 5 Eylül’deki paylaşımı yürürlükteki hakkın hatırlatılması niteliğinde. Kanuni düzenleme 1 Mayıs 2026’da, sözleşmeli personele ilişkin değişiklik ise 8 Mayıs 2026’da yürürlüğe girdi.
Kaynak notu: 7578 sayılı Kanun’un 1 Mayıs 2026 tarihli Resmî Gazete metni, sözleşmeli personele ilişkin 8 Mayıs 2026 tarihli Cumhurbaşkanı kararı, Cumhurbaşkanlığı Personel ve Prensipler Genel Müdürlüğü bilgilendirme yazısı ile Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Anadolu Ajansı açıklamaları kontrol edildi.